Γεια σας! Καλό χειμώνα να έχουμε. Αποφάσισα να ξεκινήσω κάποιες αναρτήσεις με τις τοπικές ανθοφορίες με κάποιες γενικές πληροφορίες και τις δικές μου εμπειρίες μέχρι τώρα. Λόγο εποχής θα ασχοληθώ αρχικά με τις φθινοπωρινές ανθοφορίες που μιας και η μελισσοκομική χρονιά ξεκινάει από το φθινόπωρο είναι και οι πιο σημαντικές!
Αναγκαστικά πρέπει να γίνει και μια αναφορά γιατί το φθινόπωρο είναι τόσο σημαντικό για την εξέλιξη του μελισσιού την επόμενη χρονιά. Ας σκεφτούμε ότι το μελίσσι εκτός από τις προμήθειες που αποθηκεύει στην κερήθρα (μέλι, γύρη) ετοιμάζει και μέλισσες για να αντέξουν τον χειμώνα, να ζήσουν πολύ περισσότερο από όσο ζουν συνήθως και να μπορέσουν στις πιο αντίξοες να μεγαλώσουν τροφοδοτώντας τον γόνο και κρατώντας την ομοιόσταση στην κυψέλη! Μέχρι να εκκολαφθούν οι μέλισσες που θα αναλάβουν για την νέα χρονιά και μέχρι να φτάσουμε στον αριθμό που θα μπορούν αυτές να αναλάβουν από εκεί και πέρα θα περάσουν μήνες (συνήθως τον Μάρτιο) οπότε η εξέλιξη(θάνατος-επιβίωση-πρώιμη και δυνατή ανάπτυξη) του μελισσιού την επόμενη χρονιά καθορίζεται από το αν είναι καλοταισμένες και υγιείς οι φθινοπωρινές μέλισσες. Δεν απέχει πολύ από μια αρκούδα που θα μπορούσε να βγάλει τον χειμώνα σε χειμερία νάρκη αλλά αν μόλις ξυπνήσει δεν έχει ενέργεια για να κυνηγήσει πάλι θα κατέληγε στον θάνατο.
Θα ξεκινήσω από τον αγαπημένου μου κισσό! Ας ξεκινήσουμε με το βιογραφικό του σημείωμα: αειθαλής, αναρριχώμενος η έρπων, αφιερωμένος στον θεό Διόνυσο, το επίσημο όνομά του είναι Hedera Helix. Φαίνεται να είναι πολύ ανθεκτικό σε διαφορετικά κλίματα, εδάφη και να είναι και αρκετά μακρόβιος!
 |
| Το δέντρο ξεράθηκε αλλά ο κισσός που ακουμπούσε πάνω του το κρατάει εκεί, ζωντανό-νεκρό! |
Η ανθοφορία του αρχίζει στην περιοχή μας αρχές μέχρι Σεπτεμβρίου αν και έχω πετύχει μεμονωμένα φυτά να παρουσιάζουν αυτά τα ιδιαίτερα άνθη και 25 Αυγούστου. Δίνει σημαντικές ποσότητες γύρης αλλά και νέκταρ αν ποτιστεί σωστά πριν, αλλά και αν τις αφήσει η βροχή να τον δουλέψουν. Ανάλογα την εξέλιξη του καιρού πετυχαίνουμε άνθη και αρχές Οκτώβρη ενώ συνήθως δημιουργούνται καλά αποθέματα για τον χειμώνα ενώ συντελεί και στην σωστή ανανέωση πληθυσμού. Είναι δύσκολο να τρυγηθεί αν δεν υπάρχουν άλλα μέλια μέσα να αναμιχθεί γιατί κρυσταλλώνει πολύ γρήγορα μέσα στα πλαίσια, ωστόσο μια χρονιά που κατάφερα να πάρω αυτό το μείγμα το άρωμα και η γεύση του ήταν αρκετά έντονα. Προσωπικά με μαγεύουν και αρκετοί θα τα αναγνωρίσουν σε γνωστό αντιβηχικό που φτιάχνεται από εκχύλισμα κισσού! Όταν έχουμε τρυγήσει μέλι που περιέχει μέσα και κισσό θα δούμε ότι σύντομα θα αρχίσει να σφίγγει και να θυμίζει στην υφή πηχτή μαρμελάδα που προσωπικά το βρίσκω ακόμη πιο γαμάτο!
Έπειτα έρχεται η καταπληκτική για τα μελίσσια αλλά υπερεκτιμημένη για τον άνθρωπο κουμαριά. Ας ξεκινήσουμε πάλι με τα βασικά, βοτανολογία: Αειθαλές φυτό-θάμνος, λατινική ονομασία Arbutus unedo, φαίνεται να μην ευδοκιμεί σε άλλα εδάφη εκτός των όξινων(το συναντάμε από το Μάζι μέχρι την Κόνιτσα και ίσως κ πιο ψηλά προς τα βορειοδυτικά), ανθίζει από Οκτώβριο έως Δεκέμβριο με λευκά άνθη σε μικρές ταξιανθίες με το κύπελλο τους να έχει φορά προς τα κάτω κάνοντας την ανθοφορία της ανθεκτική στην βροχή ενώ αν έχει ποτιστεί πιο πριν φαίνεται να μην έχει θέμα με την ξηρασία. Οι πρώτες παγωνιές ωστόσο κόβουν την νεκταροέκκριση ενώ δεν έχω καλή εικόνα τι γίνεται με την γύρη. Είναι πολύ αποδοτικό και δυναμωτικό φυτό για τα μελίσσια ωστόσο έχει αρκετά θέματα! Περιέχει αρκετές ζύμες το νέκταρ του και φαίνεται να ξινίζει εύκολα αν δεν μπορέσουν τα μελίσσια να το κάνουν από νέκταρ μέλι(συνήθως λόγο απότομης μεταβολής καιρού) και στην περιοχή μας φαίνεται να έχουν χάσει αρκετοί μελίσσια.
Για τον άνθρωπο όμως, και για τον πελάτη αλλά και για τον μελισσοκόμο, έχει ιδιαίτερα χαρακτηριστικά! Για τον πελάτη είναι πικρό το μέλι της, κρυσταλλώνει αμέσως και όχι δεν κάνει για τους διαβητικούς όπως λένε και στατιστικά έχει περισσότερα σάκχαρα από αρκετά άλλα μέλια. Ναι είναι ένα εξαιρετικό μέλι, πλούσιο και ξεχωριστό ΟΧΙ όμως δεν κάνει θαύματα. Όπως και στα υπόλοιπα προϊόντα της μέλισσας είναι ευεργετικά για τον άνθρωπο αλλά οι υπερβολές μόνο κακό μας κάνουν!
 |
| Το άγουρο άνθος της κουμαριάς 13/10/2019 |
Πάμε τώρα στον μελισσοκόμο... Τα μελίσσια πρέπει να είναι σφιχτά που σημαίνει να έχουν χώρο λιγότερο από όσο καλύπτουν στην κυψέλη. Αν όμως χαμογελάσει η τύχη μας μπορεί να δούμε και κεριά φρεσκοχτισμένα και γεμάτα μέλι να κρέμονται σε τυχόν κενά. Πρέπει να τρυγηθεί σύντομα γιατί κρυσταλλώνει και αυτό αμέσως και από καφέ γίνεται άσπρο στα πλαίσια και είναι αδύνατον να τρυγηθεί. Μελισσοκόμοι που δεν σκοπεύουν να τρυγήσουν καλό είναι να συμπληρώσουν με τροφή για να το αναμείξουν με το νέκταρ της κουμαριάς και να ωριμάσει πιο γρήγορα (αποφεύγουμε έτσι το ξίνισμα) και έχουμε εξασφαλίσει ένα καλύτερο ξεχειμώνιασμα για τα κορίτσια! (Στην περιοχή μας παλιότερα έχουν αναφερθεί μεγάλες απώλειες από την κουμαριά), επίσης πρέπει να τονιστεί το πόσο σημαντικό είναι όταν πάμε στην κουμαριά να μειώνουμε τις εισόδους στις κυψέλες μας και αν δεν έχουμε μέλια μέσα να τροφοδοτούμε μιας και έχουμε αρκετές περιπτώσεις λεηλασίας!!! (μέλισσα να σκοτώνει μέλισσα;;;)
 |
| Κούμαρα άγουρα(κίτρινα) και ώριμα(κόκκινα) |
Να συμπληρώσω για την υπέροχη κουμαριά ότι έχει και πανέμορφους καρπούς, νόστιμους που ωστόσο νόστιμοι και κατάλληλοι για βρώση παραμένουν μόνο για λίγο μιας και έχουν το ίδιο θέμα με το νέκταρ της, ξεκινάει η ζύμωση και εδώ έχουμε την παραγωγή αλκοόλης (γι αυτό κ έχουμε και το φημισμένο τσίπουρο).
Στην συνέχεια θα αναφερθώ σύντομα και στην ακονιζιά, που συναντάμε στον δρόμο(εθνική) από Μάζι για Μπουραζάνι και από ότι καταλαβαίνω γενικά στις άκρες των δρόμων μάλλον γιατί την ευνοεί το υπόστρωμα που πέφτει πριν την ασφαλτόστρωση. Πράσινο βότανο με έντονα κίτρινο λουλούδι που μυρίζει ιδιαίτερα και κολλάει όταν το πιάσεις. Ιδιαίτερα θρεπτική φαίνεται να είναι η γύρη του και μάλλον δίνει λίγο νέκταρ το οποίο μάλλον είναι σε ασήμαντες ποσότητες(τουλάχιστον αυτό έχω δει στην περιοχή μας μέχρι τώρα). Διώχνει ακάρρεα, ψείρες, κοτόψειρες, ψύλλους και μάλλον χρησιμοποιούνταν αρκετά πιο παλιά.
Τέλος υπάρχει ακόμη ένα φυτό που συναντάμε πιο σπάνια στην περιοχή μας και συνήθως ευδοκιμή σε χωράφια που ήταν πριν κριθάρι η σιτάρι, τον πολύκομπο. Πολύ όμορφο λουλούδι και όπως λένε αν ποτιστεί αρκετά δίνει ένα ιδιαίτερο σε άρωμα νέκταρ που δυστυχώς ακόμη δεν έχω δοκιμάσει, γενικά δεν έχω πολλές πληροφορίες για αυτό το φυτό ωστόσο θα το αδικούσα αν δεν το ανέφερα σε αυτό το άρθρο...
Υ.Γ. Να σημειώσω οτί για την Ελληνική μελισσοκομία το κατεξοχήν φθινοπωρινό μέλι και σημαντικό φυτό είναι το πεύκο(όχι όμως αυτό που φυτρώνει στην Ήπειρο) στο οποίο θα αναφερθώ σε ξεχωριστό άρθρο κάποια στιγμή .
